Python programında değişken isimlerini tanımlarken dikkat edilmesi gereken başlıca hususlar şunlardır;

Python programında değişkenlerin türlerinin belirtilmesi zorunlu değildir.  Ancak değişkenler kullanıldıkları anda python programı tarafından türü belirlenir. Örneğin

Aynı anda birden fazla değişkeni de tanımlamanız mümkündür.

A=B=C=10 örneğinde olduğu gibi.

Ad=’Talha’ şeklinde kullanıldığı anda python tarafından Ad değişkeni string olarak kabul edilecektir.

# işareti ile başlayan satırlar açıklama satırlarıdır. Derleyici tarafından dikkate alınmazlar.

Rakam ile başlamazlar. Harf ya da rakam dışında karakterler değişken ismi olarak kullanılamaz.  

 

Sayısal Değişkenler

Python’da 4 çeşit sayısal değişken bulunur. Bunlar Integer (Tam sayı), Long (Uzun Tamsayı), Float (Ondalıklı sayı) ve Complex (Karmaşık sayı) değişkenlerdir.  Bu değişken tiplerinin hepsi işaretli sayılardır. Atanan değer hangi tip değişkenin sınırlarına giriyorsa python tarafından o değişken tipi olarak belirlenir.  Pythonda değişkenlerin tipi otomatik olarak belirlendiğinden dolayı sizin değişkene atadığınız değer eğer integer'ın kapsama alanında ise tip otomatik olarak integer olarak tanımlanacaktır. Eğer Integer'ın boyutlarını aşarsa bu sefer Long olacaktır. Eğer yapılan bir işlem sonucunda ondalıklı bir değer çıkarsa veya işleme giren değerlerden (değişken değeri ve sabit değer) biri ondalıklı ise sonucu atadığınız değişkenin veri tipi Float olarak belirlenecektir.

Örneğin :

a = 123456789

b = 123456789123456789

c = 123.45

Burada a Integer, b Long, c Float olarak belirlenir.

Sayısal değişkenler üzerinde işlem yaparken “ karakterini kullanmadan değişkenlere atama yapmalıyız. Aksi takdirde atanan değer string olarak kabul edilecektir.

Örneğin:

a=”5”

b=”6”

 

 

print a+b şeklindeki bir işlem bize 56 sonucunu verecektir. Çünkü değişkenlere atanan değerler “” karakterleri arasında yazıldığı için string değişken olarak kabul edilecektir. Buna göre atanan değerleri şu şekilde düzenlememiz lazım;

a=5

b=6

print a+b şeklindeki işlem bize 11 sonucunu verir. Ancak int fonksiyonunu kullanarak string değişkenleri integer değişkenlere dönüştürebiliriz.

a=”5”

b=”6”

print int(a)+int(b) şeklindeki bir kodda bize 11 sonucunu verecektir.

Aynı işlemin tersini yapacak olursak. Yani;

a=5

b=6

print str(a)+str(b) şeklindeki kodumuz bize 56 sonucunu verecektir. Str fonksiyonu integer değişkenlerin string değişkenlere dönüştürülmesi için kullanılır.

 

String Değişkenler

Python'da unicode desteği sonradan eklendiğinden string ve unicode verileri ayrı veri tipleri olarak tanımlanmıştır. Unicode nesneleri temelde string tipleri ile aynı özellikleri paylaşır ancak unicode kullanımına özgü bazı ek fonksiyonlara sahiptir. Unicode nesnelerini kullanırken unutulmaması gereken bir detay eğer nesne ASCII karakterlerinin dışında veri içerecekse unicode nesnesinin encode() fonksiyonunu kullanarak uygun karakter setine dönüştürülmesini sağlamaktır. Örneğin python programlarınızda Türkçe karakter görüntülenmesinde karşılaşacağınız hataları gidermek için bu özellikten faydalanabilirsiniz. Örneğin : root.title(u’ Örnek Pencere Başlığı’).

String değişkenler “ ya da ‘ karakterleri ile atanırlar. İstenilen herhangi birisi kullanılabilir. Ancak eğer atanan string içerisinde ‘ kullanılacaksa atama “ ile, atanan string içerisinde “ kullanılacaksa atama ‘ karakteri ile yapılır.

Örneğin;

a=”Ahmed’den geldim”

b=’Ona “Python” kitabı almasını söyledim’

 

Özel karakterleri kullanmak için kaçış karakterlerini de kullanabilirsiniz.

a=”Ahmed\’den geldim”

b=’Ona \“Python\” kitabı almasını söyledim’

Yeri gelmişken diğer kaçış karakterlerinden de bahsedelim.

print "Python \n Programlama"    komut satırı

Python

Programlama şeklinde sonuç verecektir. Görüldüğü gibi \n kaçış karakteri bir alt satıra geçişi sağlar.

print "Python \n\t Programlama" komut satırı ise

Python

         Programlama şeklinde sonuç verecektir. \t kaçış karakteri ise yazıyı içeriden başlatmayı sağlar.

 

Boolean Değişkenler

1, True veya 0,False değerlerini alabilen mantıksal değişken tipidir. Bu değerler boş bir string, bir şartın gerçekleşmemesi, 0 rakamı yanlış olarak kabul edilirken dolu bir string, bir şartın gerçekleşmesi, 0 dan büyük bir rakam doğru olarak kabul edilebilir.

Boolean değişkenlerle ilgili biraz örnek yapalım:

a=5

b=10

print 1,a==5

print 2,a==10

print 3,a==5 and b==10

print 4,a==5 and b==5

print 5,a==1 and b==1

print 6,a==5 and not b==5

print 7,a==5 or b==5

print 8,not (a==1 and b==1)

print 9,not(a==5 or b==10)

 

bu kodları yazdığımızda şu şekilde çıktı verdiğini görürüz:

1 True

2 False

3 True

4 False

5 False

6 True

7 True

8 True

9 False

 

Sıra ile açıklamaya çalışalım:

a ve b değişkenlerine sıra ile 5 ve 10 değerlerini atadığımız için print 1,a==5 komutu true değerini alacaktır. Çünkü a’nın değeri 5 dir ve sonuç true’dur.

print 2,a==10 komutu ise false sonucunu verecektir. Çünkü a’nın değeri 5 dir ve sonuç false’dur.

print 3,a==5 and b==10 komutu true sonucunu verecektir. Çünkü a’nın değeri 5, b’nin değeri ise 10’dur. İkisi de true olduğu için mantıksal operatör olan and operatörünün kullanılması neticesinde 1 and 1 işleminin sonucu da 1 olmasından dolayı true değeri dönecektir.

print 4,a==5 and b==5 komutu false sonucunu verecektir. Çünkü a’nın değeri 5, b’nin değeri ise 10’dur. a true b ise false sonucunu döndürür. Birisi true diğeri false olduğu için mantıksal operatör olan and operatörünün kullanılması neticesinde 1 and 0 işleminin sonucu da 0 olmasından dolayı false değeri dönecektir.

print 5,a==1 and b==1 komutu false sonucunu verecektir. Çünkü a’nın değeri 5, b’nin değeri ise 10’dur. a ve b false sonucunu döndürür. İkisi de false olduğu için mantıksal operatör olan and operatörünün kullanılması neticesinde 0 and 0 işleminin sonucu da 0 olmasından dolayı false değeri dönecektir.

print 6,a==5 and not b==5 komutu true sonucunu verecektir. Çünkü a’nın değeri 5, b’nin değeri ise 10’dur. a’nın değerinin 5 olduğu doğrudur ve true sonucunu döndürür. not b==5 ifadesi ise b 5’e eşit değilse demektir (ki b 10 değerini içerdiğinden 5’e eşit değildir) ve b true sonucunu döndürür. İkisi de true olduğu için mantıksal operatör olan and operatörünün kullanılması neticesinde 1 and 1 işleminin sonucu da 1 olmasından dolayı true değeri dönecektir.

AND mantıksal operatörünün doğruluk tablosu aşağıdaki gibidir:

1        AND    1        =1

1        AND    0        =1

0        AND    1        =1

0        AND    0        =0

 

print 7,a==5 or b==5 komutu true sonucunu verecektir. Çünkü a’nın değeri 5, b’nin değeri ise 10’dur. a true b ise false sonucunu döndürür. Birisi true diğeri false olduğu için mantıksal operatör olan or operatörünün kullanılması neticesinde 1 or 0 işleminin sonucu da 1 olmasından dolayı true değeri dönecektir.

print 8,not (a==1 and b==1) komutu true sonucunu verecektir. Çünkü a’nın değeri 5, b’nin değeri ise 10’dur. a ve b false sonucunu döndürür. İkisi de false olduğu için mantıksal operatör olan and operatörünün kullanılması neticesinde 0 and 0 işleminin sonucu da 0 olmasından dolayı false değeri dönecektir. Bu sonucun not mantıksal operatörü ile değili alınarak O’ın değili yani tersi 1 olmasından sonuç 1 yani true olacaktır.

print 9,not(a==5 or b==10) komutu false sonucunu verecektir. Çünkü a’nın değeri 5, b’nin değeri ise 10’dur. a ve b true sonucunu döndürür. İkisi de true olduğu için mantıksal operatör olan or operatörünün kullanılması neticesinde 1 or 1 işleminin sonucu da 1 olmasından dolayı true değeri dönecektir. Bu sonucun not mantıksal operatörü ile değili alınarak 1’ın değili yani tersi 0 olmasından sonuç 0 yani false olacaktır.

Şimdi birkaç ilginç mantıksal ifade daha görelim:

print '1' == ('1' or '2')

Bu işlem bize true sonucunu döndürecektir. Çünkü python ilk değeri kontrol ederek karşılaştırır. 1 eşittir 1’mi karşılaştırmasının sonucunda da  true değeri dönecektir.

print '2' == ('1' or '2')

Bu işlem bize false sonucunu döndürecektir. Çünkü python ilk değeri kontrol ederek karşılaştırır. 2 eşittir 1’mi karşılaştırmasının sonucunda da  false değeri dönecektir.

print '1' == ('1' and '2')

Bu işlem bize false sonucunu döndürecektir. Çünkü python ilk değeri kontrol ederek karşılaştırır. 1 eşittir 1’mi karşılaştırmasını yapar. Sonucu true’dur. İkinci parametreyi karşılaştırmaya geçer. 1 eşittir 2 mi karşılaştırmasını yapar sonucu false’dur. Geriye false değerini döndürür.

print '2' == ('1' and '2')

Bu işlem bize true sonucunu döndürecektir. Çünkü python ilk değeri kontrol ederek karşılaştırır. 2 eşittir 1’mi karşılaştırmasını yapar. Sonucu false’dur. İkinci parametreyi karşılaştırmaya geçer. 2 eşittir 2 mi karşılaştırmasını yapar sonucu true’dur. Geriye true değerini döndürür.